2.0 ಜಿಸ್‌ಟಿ ಅಪಾಯ ಎಷ್ಟು?

0
125

ಸನ್ಮಾರ್ಗ ವಾರ್ತೆ

ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕತೆಗೆ ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ. ಸರಕು ಮತ್ತು ಸೇವಾ ತೆರಿಗೆ (ಜಿ.ಎಸ್.ಟಿ.) ಮಂಡಳಿಯ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಕ್ರಿಯಾ ಸುಧಾರಣೆಗಳ ಸರಣಿಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಇದು ಜಿ.ಎಸ್.ಟಿ. 2.0 ನ ಮುಂದಿನ ಹಂತವಾಗಿದ್ದು, ಕಳೆದ ವರ್ಷ ದರ ಕಡಿತದೊಂದಿಗೆ ಇದು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿತ್ತು. ಹಣಕಾಸಿನ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ, ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (ಆರ್.ಬಿ.ಐ.) ತನ್ನ ದರ-ನಿರ್ಧರಣ ಸಮಿತಿಯ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಲಿದೆ. ಮೊದಲನೆಯದು ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿನ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಿದರೆ, ಎರಡನೆಯದು ಸಮಗ್ರ (ಸ್ಥೂಲ) ಆರ್ಥಿಕ ಚಿಂತೆಗಳ ಮೇಲೆ ಗಮನ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುತ್ತದೆ. ಇವೆರಡೂ ಸೇರಿ ದೇಶಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ನೀಡಬಲ್ಲವು.

ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವೆ ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್ ಅವರ ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಮುಂದಿನ ತಲೆಮಾರಿನ (ನೆಕ್ಸ್ಟ್-ಜೆನ್) ಜಿ.ಎಸ್.ಟಿ.ಯನ್ನು ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶಗಳೊಂದಿಗೆ ರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ: ಮೊದಲನೆಯದು ತೆರಿಗೆ ದರಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಸರಳಗೊಳಿಸುವುದು, ಮತ್ತು ಎರಡನೆಯದು ತೆರಿಗೆ ಅನುಸರಣೆಯನ್ನು (ಕಂಪ್ಲೈಯನ್ಸ್) ಸುಲಭಗೊಳಿಸುವುದು. ಇದರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಉದ್ದೇಶವು ಬಹುತೇಕ ಈಡೇರಿದೆ, ಆದರೆ ಎರಡನೆಯದು ಇನ್ನೂ ಪ್ರಗತಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಇದರಂತೆ, ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2025 ಮತ್ತು ಜುಲೈ 2026ರ ನಡುವೆ, ತೆರಿಗೆಗೆ ಒಳಪಡುವ ಪೂರೈಕೆಗಳ ಮೌಲ್ಯವು ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷದ ಇದೇ ಅವಧಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಶೇಕಡಾ 25.8 ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಏಪ್ರಿಲ್-ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2026ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಜಿ.ಎಸ್.ಟಿ. ಸಂಗ್ರಹವು 12.46 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ತಲುಪಿದೆ, ಇದು ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಶೇಕಡಾ 11.6 ರಷ್ಟು ಅಧಿಕವಾಗಿದೆ.

ಜಿ.ಎಸ್.ಟಿ.ಯ ಈ ಸಾಧನೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವರು ಹೆಮ್ಮೆಪಡುವುದು ಸಹಜವೇ ಆಗಿದೆ, ಆದರೂ ರಾಜ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಈ ಯಶಸ್ಸಿನ ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕೆಲವು ಪ್ರಕ್ರಿಯಾ ಅಡಚಣೆಗಳು ಇನ್ನೂ ಉಳಿದಿದ್ದು, ಈ ವಾರದ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚಿಸಲಾಗುವುದು. ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವೆಂದರೆ: ಉದ್ಯಮಗಳಿಗೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಣ್ಣ ಉದ್ಯಮಗಳಿಗೆ ವ್ಯವಹಾರವನ್ನು ಸುಲಭಗೊಳಿಸುವುದು, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಬಳಕೆಯ ಮೂಲಕ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ವಿವೇಚನಾ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು, ಕಾನೂನು ವಿವಾದಗಳನ್ನು ತಗ್ಗಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ವಹಿವಾಟು ವೆಚ್ಚದ ಮೂಲಕ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಪ್ರಯೋಜನ ಒದಗಿಸುವುದು.

ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಬದಲಾವಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡದು ತೆರಿಗೆ ವಂಚನೆ ಮಾಡುವವರ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿದೆ. ಕಂದಾಯ ವಂಚನೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಅಪರಾಧಗಳಿಗಾಗಿ ತೆರಿಗೆದಾರರನ್ನು ಬಂಧಿಸುವ ಜಿ.ಎಸ್.ಟಿ. ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿ, ಕೇವಲ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಆ ಹಕ್ಕು ನೀಡಲಾಗುವುದು ಎಂದು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ತಿದ್ದುಪಡಿ ತರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಪರಿಹಾರೋಪಾಯವಾಗಿ, ಕೇವಲ ನೋಂದಾಯಿತರಲ್ಲದ ಗ್ರಾಹಕರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮತ್ತು 5 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿವರೆಗೆ ವಾರ್ಷಿಕ ವಹಿವಾಟು (ಟರ್ನ್ಓವರ್) ನಡೆಸುವ ವ್ಯಾಪಾರಗಳು ತ್ರೈಮಾಸಿಕ (ಮೂರು ತಿಂಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ) ತೆರಿಗೆ ಪಾವತಿಯೊಂದಿಗೆ ವಾರ್ಷಿಕ ರಿಟರ್ನ್ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು. ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಡಿ ಬರುವ ಜಿ.ಎಸ್.ಟಿ. ನೋಂದಣಿ ಅರ್ಜಿದಾರರ ಕೆಲಸವು ಮೂರು ಕಾರ್ಯ ದಿನಗಳ ಒಳಗೆ ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳಲಿದೆ. ಹೆಚ್ಚುವರಿ ವ್ಯಾಪಾರ ವಿಳಾಸಗಳು, ವ್ಯಾಪಾರ ಹೆಸರುಗಳು, ಪಾಲುದಾರರು ಅಥವಾ ನಿರ್ದೇಶಕರ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಬಹುದು.

ಜಿ.ಎಸ್.ಟಿ. ಮಂಡಳಿಯ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ, ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ಗಳಲ್ಲಿರುವ ಸಣ್ಣ ಮಾರಾಟಗಾರರಿಗೆ ಒಂದೇ ನೋಂದಾಯಿತ ವಿಳಾಸದೊಂದಿಗೆ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿಸುವ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು. ಇದು ಅಂಗೀಕಾರಗೊAಡರೆ, ಆನ್‌ಲೈನ್ ಮಾರಾಟಕ್ಕಾಗಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಲು ಪ್ರಸ್ತುತ ತಾವು ಸರಕುಗಳನ್ನು ಇಡುವ ಎಲ್ಲ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ನೋಂದಣಿ ಪಡೆಯಬೇಕಾದ ಕಷ್ಟದಿಂದ ಮಾರಾಟಗಾರರಿಗೆ ಮುಕ್ತಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಇನ್‌ಪುಟ್ ಟ್ಯಾಕ್ಸ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ (ಐ.ಟಿ.ಸಿ.) ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸುಲಭಗೊಳಿಸುವುದು ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಬಂಡವಾಳವನ್ನು ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ಭಾರತೀಯ ಉದ್ಯಮಗಳಿಗೆ ಪರೋಕ್ಷ ಉತ್ತೇಜನ ನೀಡಬಹುದು. ಆಹಾರ, ಔಷಧ, ಜವಳಿ ಮತ್ತು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕ್ ವಾಹನಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಶೇಕಡಾ 5ರ ತೆರಿಗೆ ಸ್ಲಾಬ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಅನೇಕ ಸರಕುಗಳ ಪೂರೈಕೆ ಸರಪಳಿಗಳು ತಲೆಕೆಳಗಾದ ಸುಂಕ ರಚನೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿವೆ, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಸಾವಿರಾರು ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಐ.ಟಿ.ಸಿ. ಬಾಕಿ ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಈ ಬಂಡವಾಳವನ್ನು ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸುವುದರಿಂದ ವ್ಯವಹಾರಗಳು ವೆಚ್ಚವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಲು ಸಹಾಯವಾಗುತ್ತದೆ. ರಫ್ತು ಪಾವತಿ ರಶೀದಿಗಳಿಗಾಗಿ ಜಿ.ಎಸ್.ಟಿ. ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಆರ್.ಬಿ.ಐ. ನಿಯಮಗಳೊಂದಿಗೆ ಸರಿಹೊಂದಿಸಲು ಪ್ರಸ್ತಾವಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಈ ಪ್ರಕಾರ, ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಮೊತ್ತವು 10,000 ರೂಪಾಯಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಇದ್ದರೆ, ಯಾವುದೇ ಕಾರಣ ಕೇಳಿ ನೋಟಿಸ್ (ಶೋಕಾಸ್ ನೋಟಿಸ್) ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಈ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯು ಬಾಕಿ ಇರುವ ಪ್ರಕರಣಗಳಿಗೂ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ರಿಟರ್ನ್ಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸದಿಂದಾಗಿ ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಸುಮಾರು 95,000 ನೋಟಿಸ್‌ಗಳು ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ, ಇವುಗಳಿಂದ ಬರುವ ವಸೂಲಾತಿಯು ಒಟ್ಟು ಮೊತ್ತದ ಕೇವಲ ಶೇಕಡಾ 0.08 ರಷ್ಟಿರುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ಇದು ಬಹಳ ದಿನಗಳಿಂದ ಅಪೇಕ್ಷಿತವಾಗಿದ್ದ ಉತ್ತಮ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿದೆ. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಜಿ.ಎಸ್.ಟಿ. ಮಂಡಳಿಯ ಅನುಮೋದನೆಗಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತಾವಿಸಲಾದ ಯಾವುದೇ ಹೆಜ್ಜೆಯ ಔಚಿತ್ಯವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವುದು ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿದೆ.