ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಪರಿಹಾರವಲ್ಲ, ಬದುಕಿಗೆ ಭರವಸೆ ಬೇಕು

0
221

✍️ ಮುಹಮ್ಮದ್ ರಝಾ ಮಾನ್ವಿ

ಜೀವಕ್ಕೆ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಾನವಿದೆ; ಸಂಕಷ್ಟದಲ್ಲಿರುವವರನ್ನು ಬದುಕಿನತ್ತ ಕರೆತರುವುದು ಸಮಾಜದ ಜವಾಬ್ದಾರಿ

ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 10ರಂದು ವಿಶ್ವ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ತಡೆಗಟ್ಟುವ ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ತಡೆಯಬಹುದಾದದ್ದು ಎಂಬ ಅರಿವು ಮೂಡಿಸುವುದು ಈ ದಿನದ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ಕುರಿತು ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುವುದು, ಸಂಕಷ್ಟದಲ್ಲಿರುವವರ ನೋವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ಅಗತ್ಯ ನೆರವು ಒದಗಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

2003ರಲ್ಲಿ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ಫಾರ್ ಸುಸೈಡ್ ಪ್ರಿವೆನ್ಷನ್ (IASP) ಮತ್ತು ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ (WHO) ಸಹಯೋಗದಲ್ಲಿ ಈ ದಿನವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. 2024ರಿಂದ 2026ರವರೆಗೆ ‘ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಯ ನಿರೂಪಣೆಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವುದು’ (Changing the Narrative on Suicide) ಎಂಬುದು ಇದರ ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯವಾಗಿದೆ. ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಇರುವ ಮೌನ ಮತ್ತು ಕಳಂಕದ ಬದಲಿಗೆ ತಿಳುವಳಿಕೆ, ಸಹಾನುಭೂತಿ ಮತ್ತು ಬೆಂಬಲದ ವಾತಾವರಣ ನಿರ್ಮಿಸುವುದು ಇದರ ಉದ್ದೇಶ.

ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುವಾಗ ಇಸ್ಲಾಮಿನ ನಿಲುವು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ. ಮನುಷ್ಯನ ಜೀವಕ್ಕೆ ಇಸ್ಲಾಂನಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಜೀವವು ಮನುಷ್ಯನ ಸ್ವಂತ ಸ್ವತ್ತಲ್ಲ; ಅದು ಅಲ್ಲಾಹನು ನೀಡಿರುವ ಅಮಾನತ್ತು ಎಂಬುದು ಇಸ್ಲಾಮಿನ ಮೂಲಭೂತ ಬೋಧನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.

ಪವಿತ್ರ ಕುರ್‌ಆನ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ:

“ನೀವು ನಿಮ್ಮನ್ನೇ ವಧಿಸಿಕೊಳ್ಳ ಬೇಡಿ. ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿಯೂ ಅಲ್ಲಾಹನು ನಿಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಕರುಣಾಮಯನಾಗಿದ್ದಾನೆ.”
(ಸೂರತುನ್ನಿಸಾ, 4:29)

ಈ ವಚನ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಯನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನಿಷೇಧಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಅದೇ ವಚನದಲ್ಲಿ “ಅಲ್ಲಾಹನು ನಿಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಕರುಣಾಮಯನಾಗಿದ್ದಾನೆ” ಎಂದು ಹೇಳಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬೇಕು. ಸಂಕಷ್ಟದಲ್ಲಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಇದು ಭರವಸೆಯ ಮಾತು ಕೂಡ ಹೌದು. ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೇ ಕಷ್ಟ ಬಂದರೂ, ಅದರಿಂದ ಹೊರಬರುವ ದಾರಿ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಭಾವಿಸಬಾರದು ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಇದು ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಪ್ರವಾದಿ ಮುಹಮ್ಮದ್ (ಸ) ಅವರ ಹದೀಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಯ ಕುರಿತು ಕಠಿಣ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಬಂದಿದೆ. ಸಹೀಹ್ ಅಲ್-ಬುಖಾರಿಯಲ್ಲಿ ವರದಿಯಾಗಿರುವ ಹದೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ, ತನ್ನನ್ನು ತಾನೇ ಕೊಂದುಕೊಂಡ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರವಾದಿ (ಸ) ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ. (ಸಹೀಹ್ ಅಲ್-ಬುಖಾರಿ 1363–1364)

ಮತ್ತೊಂದು ಹದೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಷ ಸೇವಿಸುವುದು, ಎತ್ತರದಿಂದ ಬಿದ್ದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಥವಾ ಆಯುಧದ ಮೂಲಕ ತನ್ನ ಜೀವವನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸುವುದರ ಕುರಿತು ಗಂಭೀರ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. (ಸಹೀಹ್ ಅಲ್-ಬುಖಾರಿ 5778)
ಇವು ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಇಸ್ಲಾಮಿನಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ನಿಷೇಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಇಷ್ಟಕ್ಕೆ ನಮ್ಮ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಮುಗಿಯುವುದಿಲ್ಲ.

ಯಾರಾದರೂ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಯೋಚಿಸುವ ಹಂತಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ, ಅವರಿಗೆ ಮೊದಲು ಬೇಕಾಗಿರುವುದು ಬೈಗುಳವಲ್ಲ. ಅವರ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳುವ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಬೇಕು. ತಮ್ಮ ನೋವನ್ನು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವಕಾಶ ಬೇಕು. ತಮ್ಮನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವವರು ಇದ್ದಾರೆ ಎಂಬ ಭರವಸೆ ಬೇಕು.

ಇಲ್ಲಿಯೇ ಕುಟುಂಬ ಮತ್ತು ಸಮಾಜದ ಪಾತ್ರ ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಹೊರಗಿನಿಂದ ನೋಡಿದಾಗ ಎಲ್ಲವೂ ಸರಿಯಾಗಿರುವಂತೆ ಕಾಣುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಳಗೆ ದೊಡ್ಡ ಹೋರಾಟ ನಡೆಯುತ್ತಿರಬಹುದು. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯೊಬ್ಬ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಒತ್ತಡದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರಬಹುದು. ಯುವಕನೊಬ್ಬ ಉದ್ಯೋಗ ಅಥವಾ ಭವಿಷ್ಯದ ಚಿಂತೆಯಲ್ಲಿ ಇರಬಹುದು. ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಸಮಸ್ಯೆ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬ ತನ್ನ ನೋವನ್ನು ಯಾರ ಬಳಿಯೂ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳದೆ ಇರಬಹುದು. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ವರ್ತನೆಯಲ್ಲಿ ಆಗುವ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯ.

“ನಿನಗೇನು ಆಗಿದೆ?” ಎಂದು ಗದರಿಸುವ ಬದಲು, “ಏನಾದರೂ ಸಮಸ್ಯೆ ಇದ್ದರೆ ನನ್ನೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡಬಹುದು” ಎಂದು ಹೇಳುವುದು ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಒಂದು ಸ್ನೇಹಪೂರ್ಣ ಮಾತು ಕೂಡ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಮನಸ್ಸಿನ ಭಾರವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು.

ಇಸ್ಲಾಂ ಕೇವಲ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಯನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸುವುದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಮನುಷ್ಯರ ನಡುವೆ ಕರುಣೆ ಮತ್ತು ಪರಸ್ಪರ ಸಹಕಾರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಹತ್ವ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಪ್ರವಾದಿ ಮುಹಮ್ಮದ್ (ಸ) ಅವರ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ದುಃಖಿತರು, ಬಡವರು, ದುರ್ಬಲರು ಮತ್ತು ಸಂಕಷ್ಟದಲ್ಲಿರುವವರ ಬಗ್ಗೆ ತೋರಿದ ಕಾಳಜಿಗೆ ಅನೇಕ ಉದಾಹರಣೆಗಳಿವೆ.

ಆದ್ದರಿಂದ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ತಡೆಗಟ್ಟುವುದು ಕೇವಲ ವೈದ್ಯರು ಅಥವಾ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ತಜ್ಞರ ಕೆಲಸ ಎಂದು ಭಾವಿಸುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ. ಕುಟುಂಬ, ಶಿಕ್ಷಕರು, ಸ್ನೇಹಿತರು, ಧಾರ್ಮಿಕ ಮುಖಂಡರು ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಂಘಟನೆಗಳು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಇದರಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರವಹಿಸಬಹುದು.

ಮುಖ್ಯವಾಗಿ, ಮಾನಸಿಕ ಸಮಸ್ಯೆ ಅಥವಾ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಯ ಆಲೋಚನೆಗಳನ್ನು ಧಾರ್ಮಿಕವಾಗಿ ಮಾತ್ರ ನೋಡದೆ, ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಾಗ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ನೆರವನ್ನೂ ಪಡೆಯಬೇಕು. ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ಹಗುರವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಾರದು. ಅವರನ್ನು ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಬಿಡದೆ, ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಸಹಾಯ ಪಡೆಯುವುದು ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ತಕ್ಷಣ ವೃತ್ತಿಪರ ನೆರವು ಪಡೆಯುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ.

ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಅಂತಿಮ ಪರಲೋಕದ ತೀರ್ಪನ್ನು ಮನುಷ್ಯರು ನೀಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಗಂಭೀರ ಪಾಪ ಎಂದು ಇಸ್ಲಾಂ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಯಾರೊಬ್ಬರ ಅಂತಿಮ ತೀರ್ಪು ಅಲ್ಲಾಹನಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಯ ಘಟನೆಯ ನಂತರ ಮೃತ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ನಿಂದಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತ, ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ನೋವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡು ಅವರಿಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುವುದು ಹೆಚ್ಚು ಮಾನವೀಯವಾದ ನಡೆ.
ವಿಶ್ವ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ತಡೆಗಟ್ಟುವ ದಿನ ನಮಗೆ ನೀಡುವ ದೊಡ್ಡ ಪಾಠವೂ ಇದೇ. ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಮೌನವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಸಮಸ್ಯೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡಬೇಕು. ಆದರೆ ಆ ಮಾತು ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿರಬಾರದು; ಬದುಕಿನ ಬಗ್ಗೆ ಭರವಸೆ ಮೂಡಿಸುವಂತಿರಬೇಕು.

ಇಸ್ಲಾಮಿನ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಜೀವ ಅಮೂಲ್ಯ. ಆದ್ದರಿಂದ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಬದುಕಿನ ಬಗ್ಗೆ ನಿರಾಶನಾಗಿರುವಾಗ, ಅವನನ್ನು ತೀರ್ಪು ನೀಡುವ ಮೊದಲು ಅವನ ನೋವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಅವನ ಕೈಬಿಡುವ ಬದಲು ಕೈಹಿಡಿಯಬೇಕು.

ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಪರಿಹಾರವಲ್ಲ. ಕಷ್ಟಗಳು ಎಷ್ಟೇ ದೊಡ್ಡದಾಗಿದ್ದರೂ, ಬದುಕಿಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ಅವಕಾಶ ಇರುತ್ತದೆ. ಆ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಒಬ್ಬರಿಗೆ ನೆನಪಿಸುವುದು—ಬಹುಶಃ ಅವರ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ನಾವು ಮಾಡಬಹುದಾದ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಮಾನವೀಯ ಕೆಲಸವಾಗಬಹುದು.