✍️ ಅಬ್ದುಲ್ ಅಝೀಝ್ ಉದ್ಯಾವರ
ಸುಮಾರು ಒಂದೂವರೆ ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಅರೇಬಿಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾದಿ ಮುಹಮ್ಮದ್ (ಸ) ಅವರು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಧಾರ್ಮಿಕ ಇತಿಹಾಸದ ಒಂದು ಅಧ್ಯಾಯವಾಗಿ ನೋಡುವುದು ಅವರ ಸಂದೇಶದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಿದಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಅವರು ಧಾರ್ಮಿಕ ನಾಯಕನಾಗಿದ್ದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, *ತಮ್ಮ ಕಾಲದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಅನ್ಯಾಯಗಳನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ, ನ್ಯಾಯ, ಮಾನವ ಘನತೆ, ಸಮಾನತೆ, ಕರುಣೆ, ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸಮಾಜವನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ ಸಮಾಜ ಸುಧಾರಕರಾಗಿದ್ದರು.ಪ್ರವಾದಿಯ ಕಾಲದ ಅರೇಬಿಯಾ ಬುಡಕಟ್ಟು ಸಂಘರ್ಷ, ಪ್ರತೀಕಾರದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಸಮಾನತೆ, ಬಡವರು ಮತ್ತು ಅನಾಥರ ಶೋಷಣೆ, ಮಹಿಳೆಯರ ಮೇಲಿನ ಅನ್ಯಾಯ ಹಾಗೂ ಅನೈತಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ಪದ್ಧತಿಗಳಂತಹ ಹಲವು ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿತ್ತು. ಪ್ರವಾದಿ (ಸ) ಅವರು ಈ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಖಂಡಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲದೆ, ಅವುಗಳಿಗೆ ಪರ್ಯಾಯವಾದ ನೈತಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು.*
ಹೀಗಾಗಿ ಅವರ ಜೀವನದ ಪ್ರಸ್ತುತತೆಯನ್ನು ಅರಿಯಲು ಕೇವಲ ಇತಿಹಾಸದ ಪುಟಗಳನ್ನು ತಿರುಗಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ನಮ್ಮ ಸುತ್ತಲಿನ ಸಮಾಜವನ್ನು ನೋಡಿದರೂ ಸಾಕು.
ಭೌತಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯೊಂದಿಗೆ ನೈತಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯೂ ಅಗತ್ಯ
ಇಂದು ಭಾರತವು ವಿಜ್ಞಾನ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಗತಿ ಸಾಧಿಸುತ್ತಿದೆ. *ಆದರೆ ಭೌತಿಕ ಪ್ರಗತಿಯ ಜೊತೆಗೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ನೈತಿಕ ಪ್ರಗತಿಯೂ ಸಮಾನ ವೇಗದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆಯೇ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ನಾವು ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿದೆ.*
*ಸಾಮಾಜಿಕ ಧ್ರುವೀಕರಣ, ಆರ್ಥಿಕ ಅಸಮಾನತೆ, ನಿರುದ್ಯೋಗ, ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ, ಮಹಿಳೆಯರ ಮೇಲಿನ ಹಿಂಸೆ, ಮಕ್ಕಳ ಕಳ್ಳಸಾಗಣೆ, ಯುವಕರು ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಭವಿಷ್ಯದ ಅನಿಶ್ಚಿತತೆ, ಶಿಕ್ಷಣದ ವಾಣಿಜ್ಯೀಕರಣ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಮೂಲಕ ಹರಡುವ ಸುಳ್ಳು ಮಾಹಿತಿ ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ಸಮುದಾಯಗಳ ನಡುವಿನ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಅಪನಂಬಿಕೆ—ಇವೆಲ್ಲವೂ ನಮ್ಮ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮುಂದೆ ಗಂಭೀರ ಸವಾಲುಗಳಾಗಿವೆ.*
ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾದಿ ಮುಹಮ್ಮದ್ (ಸ) ಅವರ ಜೀವನ ನಮಗೆ ಒಂದು ಮೂಲಭೂತ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಕೇಳುತ್ತದೆ:
ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಜೊತೆಗೆ ಮೌಲ್ಯಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯೂ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆಯೇ?
ನ್ಯಾಯ: ನಮ್ಮವರಿಗಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ
ಪ್ರವಾದಿ (ಸ) ಅವರ ಸಂದೇಶದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶ ನ್ಯಾಯ
ನ್ಯಾಯವೆಂದರೆ ನಮ್ಮವರ ಪರವಾಗಿ ಮಾತ್ರ ನಿಲ್ಲುವುದಲ್ಲ. ಸ್ನೇಹಿತನಾಗಲಿ ಅಥವಾ ವಿರೋಧಿಯಾಗಲಿ, ಶ್ರೀಮಂತನಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಬಡವನಾಗಲಿ, ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತನಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತನಾಗಲಿ—ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಒಂದೇ ನ್ಯಾಯದ ಮಾನದಂಡ ಇರಬೇಕು.
ಇದು ಕೇವಲ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮೌಲ್ಯವಲ್ಲ; ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಮೂಲತತ್ವವೂ ಹೌದು
*ಇಂದು ರಾಜಕೀಯ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ವೈಯಕ್ತಿಕ ವೈರತ್ವವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುವ, ಮತಗಳಿಗಾಗಿ ಸಮಾಜವನ್ನು ಧ್ರುವೀಕರಿಸುವ ಮತ್ತು ಎದುರಾಳಿಯನ್ನು ಶತ್ರುವಾಗಿ ,ದೇಶ ದ್ರೋಹಿಯಾಗಿ ಬಿಂಬಿಸುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾದಿಯವರ ನ್ಯಾಯದ ಸಂದೇಶ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸ್ತುತವಾಗಿದೆ. ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ನಿಜವಾದ ಪರೀಕ್ಷೆ ಬಹುಮತದ ಶಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ; ಅಲ್ಪಮತದ ಹಕ್ಕುಗಳು ಎಷ್ಟು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿವೆ ಎಂಬುದರಲ್ಲಿದೆ. ಯಾರು ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದಕ್ಕಿಂತ, ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿರುವವರು ಯಾರ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದು ಹೆಚ್ಚು ಮುಖ್ಯ.
ಅಧಿಕಾರವೆಂದರೆ ಅಮಾನತ್ತು
ಪ್ರವಾದಿ (ಸ) ಅವರ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರವು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ಅಥವಾ ಸೌಲಭ್ಯ ಪಡೆಯುವ ಸಾಧನವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅದು ಜನರ ಮೇಲಿನ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು.
ಇಂದಿನ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರವೇ ಅಂತಿಮ ಗುರಿಯಾದಾಗ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯುತ್ತದೆ. ಹಣಬಲ, ಜಾತಿ-ಧರ್ಮದ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ, ವ್ಯಕ್ತಿಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಧ್ರುವೀಕರಣಗಳ ಮೇಲೆ ನಿಂತ ರಾಜಕೀಯವು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಕುಗ್ಗಿಸುತ್ತದೆ.
ರಾಜಕೀಯವೆಂದರೆ ಜನರನ್ನು ಆಳುವ ಕಲೆ ಅಲ್ಲ; ಜನರ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿ.
ಅಧಿಕಾರವು ಗೌರವದ ಕುರ್ಚಿಯಲ್ಲ; ಜನರಿಂದ ಒಪ್ಪಿಸಲಾದ ಅಮಾನತ್ತು.
ಈ ಅರಿವು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಮರಳಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ನೈತಿಕತೆ ಬಲಗೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯ.
ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಮಾನದಂಡ ಏನು ?
ಪ್ರವಾದಿ (ಸ) ಅವರು ಸಂಪತ್ತು ಗಳಿಸುವುದನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಸಂಪತ್ತು ಕೆಲವರ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿ, ಸಮಾಜದ ದುರ್ಬಲ ವರ್ಗಗಳು ಶೋಷಣೆಗೆ ಒಳಗಾಗುವುದನ್ನು ಒಪ್ಪಲಿಲ್ಲ.
ಬಡವರು, ಅನಾಥರು, ಸಾಲಗಾರರು ಮತ್ತು ದುರ್ಬಲರ ಹಕ್ಕುಗಳ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಅವರು ಒತ್ತು ನೀಡಿದರು. ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿ ಮೋಸ, ವಂಚನೆ ಮತ್ತು ಶೋಷಣೆಯ ವಿರುದ್ಧ ನೈತಿಕ ನಿಲುವು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು.
ಇಂದು ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಕೇವಲ ಜಿಡಿಪಿ, ಹೂಡಿಕೆ, ಉತ್ಪಾದನೆ ಅಥವಾ ದೊಡ್ಡ ಯೋಜನೆಗಳ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳಿಂದ ಅಳೆಯುವುದು ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಫಲ ಸಾಮಾನ್ಯ ನಾಗರಿಕನ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಭದ್ರತೆ, ಅವಕಾಶ ಮತ್ತು ಘನತೆಯನ್ನು ತಂದಿದೆ ಎಂಬುದರಿಂದಲೂ ಅದನ್ನು ಅಳೆಯಬೇಕು.
ಬಡವನ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ತರದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಅಪೂರ್ಣ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ.
ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರಗತಿಯ ನಿಜವಾದ ಅರ್ಥ ಕೆಲವರ ಸಂಪತ್ತು ಹೆಚ್ಚುವುದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ; ಸಮಾಜದ ಕಟ್ಟಕಡೆಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗೂ ಗೌರವಯುತ ಬದುಕಿನ ಅವಕಾಶ ದೊರಕುವುದಾಗಿದೆ.
ಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ನೈತಿಕತೆಯ ಬೆಂಬಲ ಬೇಕು
ಪ್ರವಾದಿ (ಸ) ಅವರ ಸಂದೇಶದಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಆದರೆ ಜ್ಞಾನವು ನೈತಿಕತೆಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟಿರಲಿಲ್ಲ.
ಇಂದು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ನಮ್ಮ ಬೆರಳ ತುದಿಗೆ ತಂದಿದೆ. ಆದರೆ ಅದೇ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸುಳ್ಳು ಸುದ್ದಿ, ದ್ವೇಷ, ತಪ್ಪು ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಪನಂಬಿಕೆಯ ಪ್ರಸಾರಕ್ಕೂ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಪರೀಕ್ಷೆ ಪಾಸಾಗುವುದು ಅಥವಾ ಉದ್ಯೋಗ ಪಡೆಯುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಜ್ಞಾನ ಸಂಗ್ರಹಿಸುವುದಲ್ಲ. ಶಿಕ್ಷಣವು ಸತ್ಯವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ, ಸುಳ್ಳನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ, ವಿವೇಚನೆಯಿಂದ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಮತ್ತು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತವಾಗಿ ವರ್ತಿಸುವ ನಾಗರಿಕರನ್ನು ರೂಪಿಸಬೇಕು.
ಯುವಕರು ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಭವಿಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಆತಂಕ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಅವರಿಗೆ ಕೇವಲ ಉದ್ಯೋಗ ಕೌಶಲ್ಯವಲ್ಲ, ನೈತಿಕ ದೃಷ್ಟಿ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯತೆಯನ್ನೂ ನೀಡಬೇಕಾಗಿದೆ.
ಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಮೌಲ್ಯಗಳು ಸೇರಿದಾಗಲೇ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಮಾಜ ನಿರ್ಮಾಣದ ಶಕ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಪ್ರವಾದಿ (ಸ) ಅವರ ಕಾಲದ ಅರೇಬಿಯಾದಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದ ಹಲವು ಸಾಮಾಜಿಕ ಅನ್ಯಾಯಗಳಿಗೆ ಅವರು ಸವಾಲು ಹಾಕಿದರು. ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಆಸ್ತಿ ಮತ್ತು ವಾರಸುದಾರಿಕೆಯಂತಹ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗೆ ಮಾನ್ಯತೆ ದೊರೆತದ್ದು ಆ ಕಾಲದ ಸಾಮಾಜಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿತ್ತು.
ಇಂದಿಗೂ ಮಹಿಳೆಯರ ಶಿಕ್ಷಣ, ಉದ್ಯೋಗ, ಸುರಕ್ಷತೆ, ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅವಕಾಶಗಳ ಪ್ರಶ್ನೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪರಿಹಾರವಾಗಿಲ್ಲ.
ಮಹಿಳೆಯನ್ನು ಗೌರವಿಸುವುದು ಕೇವಲ ಭಾಷಣದ ವಿಷಯವಾಗದೆ, ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜೀವನದವರೆಗೆ ಮಹಿಳೆಯ ಘನತೆ, ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಬೇಕು.
ಅದೇ ರೀತಿ, ಒಂದು ಸಮಾಜದ ನೈತಿಕ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಅಳೆಯಬೇಕಾದರೆ ಅದು ತನ್ನಲ್ಲಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ದುರ್ಬಲರನ್ನು ಹೇಗೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನೋಡಬೇಕು.
ಮಕ್ಕಳ ಕಳ್ಳಸಾಗಣೆ, ಬಾಲಕಾರ್ಮಿಕತೆ, ಮಕ್ಕಳ ಮೇಲಿನ ದೌರ್ಜನ್ಯ ಹಾಗೂ ಬಡತನದಿಂದ ಶಿಕ್ಷಣದಿಂದ ವಂಚಿತರಾಗುವ ಮಕ್ಕಳು—ಇವು ಕೇವಲ ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ಆಡಳಿತದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಲ್ಲ; ಇವು ನಮ್ಮ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ನೈತಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳೂ ಹೌದು.
ಅನಾಥರು, ಬಡವರು ಮತ್ತು ದುರ್ಬಲರ ಬಗ್ಗೆ ವಿಶೇಷ ಕಾಳಜಿ ವಹಿಸುವ ಪ್ರವಾದಿಯವರ ಸಂದೇಶ ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಸಾಮಾಜಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ.
ಮಕ್ಕಳ ಸುರಕ್ಷತೆ ಕೇವಲ ಸರ್ಕಾರದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಲ್ಲ; ಅದು ಇಡೀ ಸಮಾಜದ ನೈತಿಕ ಕರ್ತವ್ಯ.
ಭಾರತದ ಶಕ್ತಿ ಅದರ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯಲ್ಲಿ ಇದೆ. ವಿವಿಧ ಧರ್ಮ, ಭಾಷೆ, ಜಾತಿ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಜನರು ಸಮಾನ ಹಕ್ಕುಗಳೊಂದಿಗೆ ಬದುಕುವುದು ಭಾರತದ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಮೂಲಭೂತ ಅಗತ್ಯ.
ಮದೀನಾದಲ್ಲಿ ವಿಭಿನ್ನ ಸಮುದಾಯಗಳ ನಡುವೆ ಒಪ್ಪಂದ, ಪರಸ್ಪರ ಹಕ್ಕುಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ರೂಪುಗೊಂಡ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಭಿನ್ನತೆಯ ನಡುವೆಯೂ ಸಹಬಾಳ್ವೆ ಸಾಧ್ಯ ಎಂಬ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿ ಕಾಣಬಹುದು.
ಇಂದಿನ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತ–ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರ ರಾಜಕೀಯಕ್ಕಿಂತ ಸಮಾನ ನಾಗರಿಕತ್ವದ ಸಂವಿಧಾನಾತ್ಮಕ ಮನೋಭಾವ ಹೆಚ್ಚು ಅಗತ್ಯ.
ಒಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನ ಹಕ್ಕು ಮತ್ತೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನ ಧರ್ಮ, ಜಾತಿ ಅಥವಾ ಭಾಷೆಯ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರಬಾರದು.
ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಇರಲಿ; ದ್ವೇಷ ಬೇಡ
ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಹಜ. ಆದರೆ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯ ದ್ವೇಷವಾಗಿ ಬದಲಾದಾಗ ಸಂವಾದ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ರಾಜಕೀಯ ವೇದಿಕೆಗಳವರೆಗೆ, ಎದುರಾಳಿಯನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕಿಂತ ಅವನನ್ನು ಅವಮಾನಿಸುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ.
ಇಂತಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾದಿ (ಸ) ಅವರ ಜೀವನದಲ್ಲಿರುವ ಕ್ಷಮೆ, ಕರುಣೆ, ಒಪ್ಪಂದದ ಗೌರವ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯತೆಯ ಮೌಲ್ಯಗಳು ವಿಶೇಷ ಪ್ರಸ್ತುತತೆ ಪಡೆಯುತ್ತವೆ.
“ವಿಚಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಘರ್ಷವಿರಬಹುದು; ಆದರೆ ಮನುಷ್ಯರ ನಡುವೆ ಮಾನವೀಯತೆ ಉಳಿಯಬೇಕು.”
ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಎಂದರೆ ಎಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಹೊಂದಿರುವ ಸಮಾಜವಲ್ಲ. ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳ ನಡುವೆಯೂ ಪರಸ್ಪರ ಗೌರವದಿಂದ ಬದುಕುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿರುವ ಸಮಾಜವೇ ನಿಜವಾದ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಸಮಾಜ.
ಪ್ರವಾದಿ ಮುಹಮ್ಮದ್ (ಸ) ಅವರ ಜೀವನದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಅಂಶವೆಂದರೆ ಅವರು ಬೋಧಿಸಿದ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ದೈನಂದಿನ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು ಎಂಬುದು.
ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುವುದು ಸುಲಭ; ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ಬದುಕುವುದು ಕಷ್ಟ.
ನ್ಯಾಯದ ಬಗ್ಗೆ ಭಾಷಣ ಮಾಡುವುದು ಸುಲಭ; ನಮ್ಮವರ ತಪ್ಪಿನ ವಿರುದ್ಧವೂ ನ್ಯಾಯದ ಪರ ನಿಲ್ಲುವುದು ಕಷ್ಟ.
ಬಡವರ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುವುದು ಸುಲಭ; ಅವರ ಹಕ್ಕಿಗಾಗಿ ನಿಲ್ಲುವುದು ಕಷ್ಟ.
ಸಹಿಷ್ಣುತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುವುದು ಸುಲಭ; ನಮ್ಮನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವವರನ್ನು ಗೌರವಿಸುವುದು ಕಷ್ಟ.
ಆದ್ದರಿಂದ ಪ್ರವಾದಿಯವರ ಜೀವನ ಕೇವಲ ಉಪದೇಶಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಲ್ಲ; ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯ ಒಂದು ಮಾದರಿ.
ಪ್ರವಾದಿ ಮುಹಮ್ಮದ್ (ಸ) ಅವರನ್ನು ಗೌರವಿಸುವುದು ಕೇವಲ ಅವರ ಜೀವನದ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕಲ್ಲ. ಅವರ ಸಂದೇಶವನ್ನು ನಿಜವಾಗಿ ಗೌರವಿಸುವುದೆಂದರೆ ಅವರ ಜೀವನದ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ನಮ್ಮ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು.
ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯ., ಆರ್ಥಿಕತೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ.,ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ನೈತಿಕತೆ.,ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಕರುಣೆ.ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಸಮಾನತೆ.,ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯ ಪ್ರಜ್ಞೆ.,ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಹಿಷ್ಣುತೆ.
ಸಂಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ದುರ್ಬಲರ ಹಕ್ಕಿನ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆಗಳು
ಇವು ಬದುಕಿನ ಭಾಗವಾದಾಗ ಮಾತ್ರ ಪ್ರವಾದಿಯವರ(ಸ ಸಂದೇಶ ನಮ್ಮ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ನಿಜವಾಗಿ ಜೀವಂತವಾಗುತ್ತದೆ.
ಪ್ರವಾದಿ ಮುಹಮ್ಮದ್ (ಸ) ಅವರ ಜೀವನವನ್ನು ಇಂದಿನ ಭಾರತದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಓದುವಾಗ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಎದುರಾಗುವ ಪ್ರಶ್ನೆ ಒಂದೇ:
ನಾವು ಎಂತಹ ಭಾರತವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಬಯಸುತ್ತೇವೆ?
ದ್ವೇಷದ ಮೇಲೆ ನಿಂತ ಭಾರತವೋ, ನ್ಯಾಯದ ಮೇಲೆ ನಿಂತ ಭಾರತವೋ?
ವಿಭಜನೆಯ ಭಾರತವೋ, ಸಹಬಾಳ್ವೆಯ ಭಾರತವೋ?
ಅಧಿಕಾರದ ಆರಾಧನೆಯ ಭಾರತವೋ, ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯ ಭಾರತವೋ?
ಕೆಲವರ ಪ್ರಗತಿಯ ಭಾರತವೋ, ಎಲ್ಲರ ಘನತೆಯ ಭಾರತವೋ?
ಭಯದ ವಾತಾವರಣದ ಭಾರತವೋ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ಸಮಾನತೆಯ ಭಾರತವೋ?
ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರ ಹುಡುಕುವಾಗ ಪ್ರವಾದಿ ಮುಹಮ್ಮದ್ (ಸ) ಅವರ ಜೀವನವನ್ನು ಕೇವಲ ಭೂತಕಾಲದ ಸ್ಮರಣೆಯಾಗಿ ನೋಡದೆ, ವರ್ತಮಾನವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ನೈತಿಕ ಕನ್ನಡಿಯಾಗಿ ನೋಡಬೇಕಾಗಿದೆ.
ಅವರ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಒಂದು ಧರ್ಮದ ಗಡಿಗಳೊಳಗೆ ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ನ್ಯಾಯ, ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆ, ಕರುಣೆ, ಸಮಾನತೆ, ಮಾನವ ಘನತೆ, ಸಹಬಾಳ್ವೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ—ಇವು ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಸಮುದಾಯದ ಸ್ವತ್ತಲ್ಲ. ಇವು ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಮಾನವೀಯ ಮೌಲ್ಯಗಳು.
ಸುಮಾರು ಒಂದೂವರೆ ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಅರೇಬಿಯಾದ ಸಂಕೀರ್ಣ ಸಾಮಾಜಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾದ ನೈತಿಕ ಪರಿವರ್ತನೆಯ ಸಂದೇಶ ಇಂದು ಕೂಡ ಮನುಷ್ಯನ ಮುಂದೆ ಅದೇ ಮೂಲ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಇಡುತ್ತದೆ:
ನಾವು ಯಾವ ರೀತಿಯ ಸಮಾಜವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಬಯಸುತ್ತೇವೆ?
ದ್ವೇಷದ ಮೇಲೆ ನಿಂತ ಸಮಾಜವೋ ಅಥವಾ ನ್ಯಾಯದ ಮೇಲೆ ನಿಂತ ಸಮಾಜವೋ?
ಅಧಿಕಾರದ ಆರಾಧನೆಯ ಸಮಾಜವೋ ಅಥವಾ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯ ಸಮಾಜವೋ?
ಸಂಪತ್ತು ಕೆಲವರ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿರುವ ಸಮಾಜವೋ ಅಥವಾ ದುರ್ಬಲರಿಗೂ ಘನತೆಯಿಂದ ಬದುಕುವ ಅವಕಾಶವಿರುವ ಸಮಾಜವೋ?
ಧರ್ಮದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ವಿಭಜನೆಯ ಸಮಾಜವೋ ಅಥವಾ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳ ಮೂಲಕ ಮಾನವೀಯತೆ ಬೆಳೆಸುವ ಸಮಾಜವೋ ಎಂಬುದು .












